Obstriktif Uyku Apne Sendromu hastalarında oküler yüzey değerlendirmesi


Dr. Öğr. Üyesi İREM GÜNEŞ

Tez Türü: Tıpta Uzmanlık

Tezin Yürütüldüğü Kurum: Necmettin Erbakan Üniversitesi, Tıp Fakültesi, Cerrahi Tıp Bölümleri, Türkiye

Tez Danışmanı: Refik Oltulu

Tezin Onay Tarihi: 2020

Tezin Dili: Türkçe

Özet:

Amaç: Obstrüktif uyku apne sendromu (OUAS); gündüz uyku hali, horlama gibi şikayetlerle seyreden uyku sırasında tekrarlayan üst solunum yolu obstrüksiyonu ataklarıyla karakterize bir hastalıktır. Bu çalışmanın amacı OUAS hastalarında oküler yüzey özelliklerinin değerlendirilmesidir. Yöntem: Bu prospektif çalışmaya polisomnografi tetkikinde OUAS tanısı alan 77 hasta ve 29 sağlıklı kişiden oluşan kontrol grubu dahil edildi. OUAS hastaları apne-hipopne indeksine (AHİ) göre; ağır (n=27), orta (n=27), hafif OAUS (n=23) olarak sınıflandırıldı. Gruplarda yer alan hastaların oftalmolojik muayeneleri yapıldı. Her bir hasta için gözyaşı kırılma zamanı (GKZ), Schirmer I testi, konjoktival impresyon sitolojisi (KİS) değerlendirildi. Gruplarda yer alan her hasta için oküler yüzey hastalık indeksi (OYHİ) anketi yapıldı. Elde edilen sonuçlar gruplar arasında istatistiksel olarak değerlendirildi. Bulgular: OUAS hastalarının 57'si erkek (% 74) 20'si kadın (%26) idi. Kontrol grubunda ise 16'sı erkek (% 55.2) 13'ü kadın (% 44.8) idi. Ortalama yaş OUAS grubunda 48.75 ± 11.44 ve kontrol grubunda 42.86 ± 12.54 idi. OYHİ skorları hafif OUAS grubunda 11.52±12.95, orta OUAS grubunda 25.06±19.45, ağır OUAS grubunda 20.31±19.87, kontrol grubunda 12.76±14.84 idi (p=0.015). GKZ değeri; hafif OUAS grubunda 11.04±6.22 sn, orta OUAS grubunda 6.26±3.48 sn, ağır OUAS grubunda 5.44±3.09 sn, ve kontrol grubunda 9.83±5.03 sn idi (p<0.001). Schirmer I testi; hafif OUAS grubunda 13.39±8.80 mm, orta OUAS grubunda 9.85±7.81 mm, ağır OUAS grubunda 9.41±7.53 mm ve kontrol grubunda 15.03±10.16 mm idi (p<0.002). KİS skoru; hafif OUAS grubunda 0.89±0.74, orta OUAS grubunda 1.52±0.75, ağır OUAS grubunda 1.83±0.69 ve kontrol grubunda 0.47±0.60 idi (p<0.001). OUAS hastaları kontrol grubuyla karşılaştırıldığında OYHİ skoru ve KİS skorunun yüksek, GKZ ve Schirmer değerlerinin düşük olduğu görüldü. Ayrıca OUAS hastalarında AHİ değeri ile; GKZ (r=-0.32, p=0.005) arasında negatif ve KİS skoru (r=0.43, p<0.001) arasında pozitif korelasyon olduğu bulundu. Sonuç: OUAS hastalarında OYHİ skorlarının artması, GKZ ve Schirmer I test değerlerinin azalması oküler yüzeyin etkilendiğini göstermektedir. OUAS'da hastalığın şiddeti arttıkça konjoktival goblet hücresi kaybı ve skuamöz metaplazi gelişimi artmaktadır.