Tez Türü: Doktora
Tezin Yürütüldüğü Kurum: Bursa Uludağ Üniversitesi, Sosyal Bilimler Enstitüsü, Maliye, Türkiye
Tez Danışmanı: Filiz Giray
Tezin Onay Tarihi: 2021
Tezin Dili: Türkçe
Desteklendiği Program: Diğer
Özet:
Bu çalışmanın çıkış noktası gelecekte insanoğlunu bekleyen en önemli
sorunlardan biri kabul edilen iklim değişikliğidir. Günümüzde ulaşılan refah seviyesinin
gelecekte iklim değişikliği nedeniyle nasıl evrileceği ciddi endişe konusudur. Yakın
geçmişte yaşanan gıda, su ve ekonomik krizlerin aynı anda görüldüğü çoklu krizler
mevcut ekonomik yapıların tartışılmasına neden olmuştur. Bu nedenle getirdiği öneriler
ve ekonominin çevre ve sosyal adalet konularıyla ilişkisini ortaya koyması nedeniyle yeşil
ekonomi kavramı ana çalışma konusu seçildi. Buna ilave olarak ulaşım sektöründeki
kamu altyapı yatırım harcamaları detaylı olarak analiz edildi.
Yeşil ekonomi kavramı ve yeşil ekonomiye geçiş süreci konularında literatürden
derlenen çeşitli çalışmalardan faydalanıldı. Buradan çıkarılan kalıplar kamu maliyesi ve
özellikle kamu harcamaları teorisine uygulanarak yeni bir takım kavramlardan bahsedildi.
Bunlara ek olarak, ulaşım sektörü incelenirken ekonometrik analiz yöntemlerinden
faydalanıldı. Karmaşık ve tek bir denklemle ifade edilmesi zor olan iktisadî durumları
modellemekte kullanılan eşanlı denklem sistemleriyle analizler yapıldı.
Bu alanda daha önce yapılan çalışmalarda genellikle ulaşım harcamalarının
ekonomik etkileri üzerinde durulmuştur. Bu çalışmada ise karayolu altyapı harcamalarının
1998-2013 yıları arasındaki sosyal, ekonomik ve çevresel değişkenlerle ilişkileri test
edildi. Yani, ulaşım harcamaları yeşil ekonomi bakış açısıyla, analiz edildi. Çıkan
sonuçlarda istihdamdan karayolu altyapı yatırımlarına doğru pozitif ve tek taraflı, karayolu
altyapı yatırımları ile kentleşme arasında pozitif ve çift yönlü ilişkiler bulundu. Fakat
kentleşme karayolu altyapı yatırımlarını istihdamdan 2,5 kat fazla etkilediği görüldü.
Karayolu altyapı yatırımları ise, GSYH’yi en az destekleyen değişkendir. Reel gelir
GSYH’den pozitif etkilenirken, döviz kurundan negatif etkilemiştir. Reel gelirden ise
çevresel değişkenlere doğru tek yönlü bir nedensellik ilişkisine ulaşıldı. Ayrıca dolaylı
olarak, karayolu altyapı yatırımlarının emisyonları artırdığı sonucuna ulaşılmıştır.