Tez Türü: Doktora
Tezin Yürütüldüğü Kurum: Burdur Mehmet Akif Ersoy Üniversitesi, Fen Bilimleri Enstitüsü, Nanobilim ve Nanoteknoloji , Türkiye
Tez Danışmanı: Prof. Dr. Belgin Tunalı
Tezin Onay Tarihi: 2025
Tezin Dili: Türkçe
Özet:
Bu tez çalışmasında Althaea officinalis çiçek özütü kullanılarak çevre dostu bir yöntemle çinko oksit-yumurta kabuğu (ZnO@YK) nanokompozitleri sentezlenmiş ve biyomalzeme potansiyelleri araştırılmıştır. Çiçek özütlerinin kuersetin içeriği yüksek performanslı sıvı kromatografi (HPLC) ile belirlenmiş, en yüksek içeriğe sahip pembe çiçek özütü ile farklı molaritelerde çinko nitrat çözeltileri belirli hacimlerce karıştırılarak yumurta kabuğunda ZnO nanopartikülleri (NP) içeren nanokompozitler sentezlenmiştir. Nanokompozitlerin yapısal ve morfolojik karakterizasyonu; ultraviyole-görünür bölge spektroskopisi (UV-Vis), zayıflatılmış toplam yansıma-Fourier dönüşümlü kızılötesi spektroskopisi (ATR-FTIR), X-ışını difraktometresi (XRD), taramalı elektron mikroskobu-enerji dağılımlı X-ışını spektroskopisi (SEM-EDX) ve geçirimli elektron mikroskobu (TEM) ile yapılmıştır. Hemoliz testleri, ZnO@YK nanokompozitlerinin %5'in altında hemolitik aktivite gösterdiğini ve hemokompatibiliteye sahip olduğunu ortaya koymuştur. Antimikrobiyal etkinlik, Escherichia coli ATCC 35218, Staphylococcus aureus ATCC 25923, Pseudomonas aeruginosa ATCC 27853 ve Candida albicans ATCC 10239 karşı değerlendirilmiş; minimum inhibitör konsantrasyon (MİK) ve agar difüzyon testlerinde özellikle ZnO@YK4 numunesi güçlü etki göstermiştir. Escherichia coli ATCC 35218 ve Pseudomonas aeruginosa ATCC 27853 karşı yapılan biyofilm inhibisyon testleri ZnO@YK2 ve ZnO@YK4'ün biyofilm oluşumunu önemli ölçüde engellediğini ortaya koymuştur. L929 fibroblast hücreleri üzerinde yapılan MTT sitotoksisite testleri, nanokompozitlerin biyouyumlu olduğunu ve hücre proliferasyonunu desteklediğini göstermiştir. Bu çalışma, ZnO@YK nanokompozitlerinin biyomedikal uygulamalar için umut vadeden, biyouyumlu ve antimikrobiyal materyaller olarak değerlendirilebileceğini göstermektedir.