Akademik Veri Yönetim Sistemi
Üçüncü Sektör Sosyal Ekonomi, cilt.60, sa.4, ss.4672-4692, 2025 (TRDizin)
Araştırmanın konusu sosyal hizmet birimi
çalışanlarının örgütsel sessizlik, örgütsel yabancılaşma ve örgütsel muhalefet
algılarıdır. Sosyal hizmette örgütsel davranışlar, üzerinde en az durulan
konulardandır ve sosyal hizmet örgütlerinin işleyişini, çalışanların örgütsel
davranışlarını ve örgütleriyle olan ilişkilerini günümüz örgütsel davranış
kavram ve kuramları temelinde ele alan çalışmalar konu hakkında bilgi birikimi
oluşturamayacak kadar sınırlıdır. Oysa sosyal hizmetin tarihsel gelişimi
incelendiğinde uygulamaların büyük ölçüde, ortak amacı toplumun iyilik haline
katkı sağlamak olan örgütlü yapılar içinde yürütüldüğü görülmektedir. Bu
araştırma kendine bu sorun alanını problem edinmiş, kamu kurum ve
kuruluşlarının sosyal hizmet birimleri çalışanlarının örgütsel sessizlik ve
örgütsel yabancılaşma düzeylerinin örgütsel muhalefet algılarına göre değişip
değişmediğini belirlemek için tasarlanmıştır.
Araştırmada
örgütsel sessizlik ile örgütsel yabancılaşma arasındaki ilişkide örgütsel
muhalefetin “aracılık” rolünü incelemek için kurulan “araştırma modeli” test edilmiştir. Yapılan analizler
sonucunda örgütsel yabancılaşma ve örgütsel sessizlik arasında pozitif ve güçlü
düzeyde bir ilişki olduğu, örgütsel yabancılaşmanın, örgütsel muhalefet ile
negatif ve zayıf şekilde ilişkili olduğu görülmüştür. Örgütsel muhalefetin,
örgütsel sessizlik ile örgütsel yabancılaşma ilişkisinde aracılık etkisinin
olduğu, başka bir ifadeyle örgütsel muhalefetin, örgütsel sessizliğin örgütsel
yabancılaşma üzerindeki olumsuz etkisini azaltan bir aracı değişken olduğu
saptanmıştır. Örgütsel sessizlik artarsa örgütsel yabancılaşma da artmaktadır.
Örgüt içindeki muhalefet düzeyi yükseldikçe, ilk olarak sessizlik sonra da
yabancılaşma azalmaktadır.
The
subject of this research is social service workers' perceptions of
organizational silence, organizational alienation, and organizational dissent.
Organizational behavior is among the least emphasized topics in social work,
and studies addressing the functioning of social service organizations, the
organizational behavior of employees, and their relationships with their
organizations based on contemporary organizational behavior concepts and
theories are insufficient to establish a comprehensive body of knowledge on the
topic. However, an examination of the historical development of social service indicates
that its practices are predominantly conducted within organized structures whose
common purpose is to contribute to the well-being of society. This research has
taken this issue as a problem area and has been designed to determine whether
the levels of organizational silence and organizational alienation of social
service employees of public institutions and organizations differ according to
their perceptions of organizational dissent.
This
research tested a "research model" designed to examine the
"mediation" role of organizational dissent in the relationship
between organizational silence and organizational alienation. The results
demonstrated a strong and positive relationship between organizational
alienation and organizational silence, whereas organizational alienation was
negatively and weakly related to organizational dissent. Organizational
dissent was found to mediate the relationship between organizational silence
and organizational alienation; in other words, it serves as a mediating
variable that alleviates the adverse effects of organisational silence on
organisational alienation. As organizational silence increases, so does
organizational alienation. As the level of dissent within an organization escalates,
first silence, then alienation, diminishes.