Akademik Veri Yönetim Sistemi
21. Türkiye Acil Tıp Kongresi, Antalya, Türkiye, 20 - 23 Kasım 2025, ss.169-170, (Özet Bildiri)
AMAÇ: Uzmanlık tezleri, acil tıp alanındaki araştırma önceliklerinin zamansal gelişimini yansıtmaktadır.
Bir tematik tez çalışması özelliğinde olan bu çalışmanın amacı, Türkiye’de acil tıp alanında hazırlanmış
uzmanlık tezlerinin yıllara ve kurumlara göre dağılımını, anahtar kelime ve tema profili ile üretilen tezlerin
Scottish Intercollegiate Guidelines Network (SIGN) sistemine göre kanıt düzeyi dağılımlarını ortaya
koymak ve en önemlisi olarak başlangıcından günümüze değin seçilen tez konularında tema değişimi
olduğunu göstermektir.
GEREÇ VE YÖNTEM: Bu tez araştırmasındaki veri seti, 2002–2024 yılları arasındaki Ulusal Tez
Merkezi’ndeki acil tıp alanındaki 3.744 tez kaydını içermektedir. Temel değişkenler; Yıl, Üniversite/EAH,
Anahtar Sözcükler, Ana Tema (Kısa Başlık) ve SIGN Kanıt Düzeyidir. Veriler temizlenmiş, normalleştirilmiş
ve Python ortamında analiz edilmiştir. Anahtar sözcükler noktalama işaretlerine göre bölünmüş, sık
görülen durak sözcükler çıkarılmıştır. Sonuçlar yıllara, üniversitelere, temalara ve anahtar sözcüklere göre
gruplandırılmıştır.
BULGULAR: Tez üretimi 2019 yılında zirveye ulaşmış (n=924), 2024 yılında da yüksek düzeyde devam etmiştir
(n=685), 2023 (n=372), 2022 (n=321) ve 2020 (n=281) yılları bunları izlemektedir.En yüksek üretim yapan
kurumlar arasında Dokuz Eylül Üniversitesi Tıp Fakültesi, İzmir Bozyaka Eğitim ve Araştırma Hastanesi ve
Akdeniz Üniversitesi Tıp Fakültesi bulunmaktadır. Tezlerde en sık başvurulan çalışma tipleri prospektif ve
retrospektif klinik çalışmalar olup, en az ise deneysel hayvan çalışmalarıdır. SIGN’a göre tezlerin ağırlıklı
kanıt düzeylerini sırasıyla III ve II olarak belirledik. Tezler en sık kullanılan anahtar sözcükleri ‘acil servis’,
‘mortalite’, ‘travma’, ‘akut koroner sendrom’, ‘sepsis’, ‘pulmoner emboli’ ve ‘ultrasonografi’ olarak saptadık.
Araştırmamızda 2.042 farklı tema tespit edilmiş, bunlar arasında mortalite, travma, kardiyak aciller ve
görüntüleme temaları ön plana çıkmıştır.
SONUÇ: 2019 yılındaki tez üretimindeki zirve, Acil Tıp alanında eğitim kadrolarının genişlemesi ve
akademik teşviklerin etkisiyle açıklanabilir. 2022–2024 döneminde yüksek üretimin sürmesi, pandemi
sonrası akademik dinamiklerin değiştiğini göstermektedir. Tematik olarak klinik mortalite, prognoz ve
görüntüleme yöntemlerine ilginin yoğunlaştığı görülmüştür. SIGN verilerinin eksikliği, metodolojik kalitenin
değerlendirilmesinde önemli bir boşluk oluşturmaktadır. Özetle Türkiye’de acil tıp alanında uzmanlık tezi
üretimi son yirmi yılda istikrarlı şekilde artış göstermekle birlikte son 10 yılda belirgin artış göstermiştir.
Acil tıp alanındaki uzmanlık tezlerinin belirli araştırma temaları etrafında kümelenme görülmektedir.
Tezlerde seçilen ana temalar ilk yıllarda ileri yaşam desteği gibi temel konular üzerinde yoğunlaşırken,
yıllar içerisinde mortalite, kritik hastalıklar, kardiyovasküler aciller ve görüntüleme gibi diyagnostik ve
prognostik temalar ön plana çıkmaya başlamıştır.Acil tıp alanında uzmanlı tezi üretimi, asistanlık eğitimi
verebilen belirli merkezlerde yoğunlaşmakla birlikte, giderek ülke geneline yayılmıştır. Kanıt düzeyi yüksek
tezlerin oluşturulması ve tezlerdeki anahtar sözcüklerin MeSH gibi kontrollü sözlüklerle uyumlu olarak
standardize edilmesi, tezlerin veri kalitesini artıracaktır.
Anahtar Kelimeler: Acil tıp, uzmanlık tezi, tez konuları, ana tema değişimi