Akademik Veri Yönetim Sistemi
The Journal of academic and social science, cilt.10, sa.134, ss.41-63, 2022 (Hakemli Dergi)
İşletmeler tarafından hazırlanan finansal raporlar işletme paydaşları için temel ve en önemli veri kaynağıdır. Dünyanın birçok ülkesinde yaşanan denetim skandalları, işletmelerin finansal bilgilerini kullanan paydaşların bu raporlara olan güvenini zedelemiştir. İşletmelerin birçok farklı yöntemlerle finansal raporlama sürecine kendi lehine müdahale etmesi, işletmelerin finansal durum ve performansı hakkında paydaşlara yanlış bilgi verilmesine neden olmaktadır. Finansal tablolarda manipülasyon yapılıp yapılmadığını, yapıldıysa ne kadar ve hangi hesaplarda yapılmış olabileceği hakkında değerlendirme yapabilmek adına son yıllarda dünyanın birçok farklı ülkesindeki akademisyenler tarafından formül ve modeller geliştirilmeye çalışılmaktadır. Geliştirilen bu modeller ilgili ülkenin piyasa koşulları da dikkate alınarak geliştirildiği için her model her ülkede aynı şekilde sonuçlar vermeyebilmektedir. Mevcut modellerin her ülkenin akademisyen ve araştırmacıları tarafından test edilip ülke piyasa koşullarına ve piyasadaki şirketlerin finansal raporlarına uygun olup olmadığının değerlendirilmesi ve gerekiyorsa modelde değişiklikler yapılması veya yeni modeller geliştirilmesi paydaşların şirketler hakkında daha doğru karar almalarına katkı sağlayacaktır. Çalışmanın amacı Yükseköğretim Kurumu (YÖK) tez merkezinde manipülasyon türleri ve manipülasyon modelleri konusuyla ilgili bugüne kadar yayınlanmış olan ulusal tezlerin bibliyometrik analiz tekniği ile değerlendirilerek Türkiye’deki lisansüstü tezlerde ne kadar incelendiğinin farklı değişkenler açısından değerlendirilmesidir. Konuyla ilgili tezler tez merkezinden indirilerek, üniversite, anabilim dalı, danışman unvanı, tez türü, yayın yılı, dili, atıf alma sayısı açısından nicel verilere dönüştürülerek değerlendirme yapılmıştır. Türkiye’de manipülasyon yöntem ve modelleri ile ilgili olarak tamamlanan tezlerin en fazla İşletme Anabilim dalında ve tamamına yakınının Türkçe olduğu görülmüştür. Marmara Üniversitesi’nin en fazla tez tamamlanan üniversite olduğu, manipülasyon türlerinden en fazla “kâr yönetimi” konusunun ele alındığı ve manipülasyon modellerinden en fazla “Beneish” modelinin test edildiği tespit edilmiştir. Kâr yönetimi konusunda en çok doktora tezinin tamamlandığı ve en fazla atıfın yine bu konuda tamamlanmış olan tezlere yapıldığı tespit edilmiştir. Araştırmada incelenen konu başlıkları ile ilgili olarak sadece kırk sekiz üniversitenin akademisyenleri tarafından öğrencilerine tez konusu tamamlatıldığı tespit edilmiştir.