Kadim, sa.9, ss.97-127, 2025 (ESCI, Scopus, TRDizin)
Bu çalışmada Osmanlı saray/konaklarının mekânsal ve yapısal
özelliklerine dair birtakım sorulara cevap aranmıştır. Bahse konu
sorular seçilen üç saray binası üzerinden cevaplandırılmaya
çalışılmıştır. Bu üç saray yapısı nerede inşa edilmişti? Sınırları
belgelerde nasıl tanımlanmıştı? Tekke yakınında inşa edilen bu üç
sarayın etrafındaki tekke akarlarıyla ilişkisi nasıldı? Mahremiyet
bağlamında düşünüldüğünde bu yapılar ne tür özellikler sergilemekteydi?
Bu yapıların birimleri nelerdi? Bu birimlerin birbiriyle ilişkisi
nasıldı Ana malzemesini vakfiyelerin oluşturduğu bu makalede ayrıca
birtakım arşiv belgeleri, görsel malzemeler ve literatürdeki çalışmalar
kullanılmış, binaların yerleşimi ve birimleri üzerine analizler
yapılmıştır. Üç saray yapısının da tekke yanında konumlanmış olması bu
yapıların akarlarla çevrili olmasına yol açmıştı. Söz konusu üç yapının
da avluları ve bahçeleri aracılığıyla bir mahremiyet halkası içine
alındığı, bununla birlikte etraflarındaki binalarla da yakın ilişki
içinde oldukları anlaşılmıştır. İlaveten bu üç saraydaki yaşama ve
hizmet birimlerinin çeşitliliği ve sayısal olarak çokluğu, kasır/köşk
gibi birimler ile hamamların varlığı bunları ayrıcalıklı bir hale
getirmişti.