Tıbbi Sosyal Hizmette Etik İkilemlerin Sınıflandırılması: Çatışan Değerler Arasında Vaka Örnekleri Üzerinden Kavramsal Bir Değerlendirme

Creative Commons License

Çelik Özkan G.

Istanbul Gelisim University Journal of Health Sciences, sa.30, ss.817-836, 2026 (TRDizin)

Özet

Bu çalışmada, tıbbi sosyal hizmet alanında görev yapan sosyal hizmet uzmanlarının karşılaştığı etik ikilemler; tematik, bağlamsal ve kuramsal boyutlarda gizlilik-bilgi paylaşımı, hasta özerkliği-yarar sağlama, kurumsal baskılar-kaynak sınırlılığı ve kültürel/çok disiplinli gerilimler ekseninde sınıflandırılmıştır. Ulusal ve uluslararası literatür ışığında geliştirilen bu kavramsal çerçeve, vaka örnekleri ve etik karar alma modelleriyle desteklenmiştir. Türkiye bağlamına duyarlı bir perspektifle hazırlanan çalışmada, etik karar alma süreçlerini kolaylaştıracak kontrol listesi önerisi sunulmuştur. Çalışma, etik ikilemlerin bireysel yetersizlikten çok yapısal sorunlarla ilişkili olduğunu vurgulamakta ve alana yönelik özgün araştırma ve uygulama boyutları önermektedir.

This study categorizes ethical dilemmas encountered by social workers in the field of medical social work in thematic, contextual, and theoretical dimensions, focusing on confidentiality and information sharing, patient autonomy and beneficence, institutional pressures and resource limitations, and cultural/multidisciplinary tensions. Drawing on national and international literature, the article develops a conceptual framework for ethical dilemmas in medical social work, supports this framework with case examples and ethical decision-making models, and proposes a checklist to facilitate ethical decision-making from a perspective attentive to the Turkish context. This research highlights that ethical dilemmas are related to structural issues rather than individual deficiencies and proposes original research and application dimensions for the field.