Düzce İlinde Kabak Bitkilerini Enfekte Eden Virüslerin Tespiti ve Moleküler Karakterizasyonu
Bahçe, cilt.55, sa.2, ss.99-109, 2026 (TRDizin)
- Yayın Türü: Makale / Tam Makale
- Cilt numarası: 55 Sayı: 2
- Basım Tarihi: 2026
- Doi Numarası: 10.53471/bahce.1935341
- Dergi Adı: Bahçe
- Derginin Tarandığı İndeksler: TR DİZİN (ULAKBİM)
- Sayfa Sayıları: ss.99-109
- Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu
- Bilecik Şeyh Edebali Üniversitesi Adresli: Evet
Özet
Bu çalışma, vektör aktivitesine ve virüs bulaşmasına son derece elverişli çevresel koşullara sahip Türkiye'nin Karadeniz Bölgesi'nde yer alan Düzce ilinde kabak bitkilerini enfekte eden başlıca virüslerin yaygınlığı, dağılımı ve moleküler çeşitliliğine ilişkin ilk kapsamlı değerlendirmeyi sunmaktadır. Arazi çalışmalarında toplam 33 simptomatik örnek toplanmış ve ekonomik açıdan önemli Cucumovirus CMV (Cucumber mosaic virus; CMV), Potyvirus citrulli (Watermelon mosaic virus; WMV), Potyvirus cucurbitaflavitesselati (Zucchini yellow mosaic virus; ZYMV), Alphaendornavirus meloense (Cucumis melo endornavirus; CmEV) ve Tobamovirus viridimaculae (Cucumber green mottle mosaic virus; CGMMV) olmak üzere beş virüs için moleküler testlerle taranmıştır. Örneklerin %87,9'unda virüs enfeksiyonu tespit edilmiş olup, karışık enfeksiyonların yüksek oranda görüldüğü belirlenmiştir. Örneklerde en yaygın virüs olarak CMV (25 bitkide) bulunurken, en az bulunan virüs ise CmEV (3 bitkide) olmuştur, WMV ise 14 bitkide tespit edilmiştir. ZYMV ve CGMMV ise tespit edilmemiştir. Filogenetik ve benzerlik analizleri, Düzce izolatlarının küresel olarak dağılmış izolatlar ile yakından ilişkili olduğunu ortaya koymuştur. CMV izolatı Ia alt grubunda, WMV izolatı ise EM1 grubundaki izolatlar ile kümelenmiştir, bu da yerel ve uluslararası virüs popülasyonları arasında potansiyel bir bağlantı olduğunu düşündürmüştür. Karışık enfeksiyonların sıklığı ve CMV'nin baskınlığı, muhtemelen elverişli ekolojik habitat koşullar ve etkili vektör aracılı bulaşma tarafından yönlendirilen kompleks ve dinamik bir viral popülasyon yapısını göstermektedir.
This study provides the first comprehensive assessment of the occurrence, distribution, and molecular diversity of major viruses infecting squash plants in Düzce province, located in the humid Black Sea Region of Türkiye, where environmental conditions are highly conducive to vector activity and virus transmission. A total of 33 symptomatic samples were collected during field surveys and screened by molecular assays for five economically important viruses: Cucumovirus CMV (Cucumber mosaic virus; CMV), Potyvirus citrulli (Watermelon mosaic virus; WMV), Potyvirus cucurbitaflavitesselati (Zucchini yellow mosaic virus; ZYMV), Alphaendornavirus meloense (Cucumis melo endornavirus; CmEV), and Tobamovirus viridimaculae (Cucumber green mottle mosaic virus; CGMMV). Virus infection was detected in 87.9% of the samples, with a high prevalence of mixed infections. CMV was the dominant virus (25/33), followed by WMV (14/33) and CmEV (3/33), whereas ZYMV and CGMMV were not detected. Phylogenetic and sequence identity analyses revealed that the Düzce isolates were closely related to globally distributed strains, with the CMV isolate clustering within subgroup Ia and the WMV isolate within the EM1 lineage, suggesting potential connectivity between local and international virus populations. The frequency of co-infections and the dominance of CMV indicate a complex and dynamic viral population structure, likely driven by favorable ecological conditions and efficient vector-mediated transmission.