Kutbeddin İznikî'nin Mukaddimesi'nin Topkapı nüshası (51a-100b)Giriş-Metin-Çeviri-Sözlük
Tezin Türü: Yüksek Lisans
Tezin Yürütüldüğü Kurum: Bilecik Şeyh Edebali Üniversitesi, SOSYAL BİLİMLER ENSTİTÜSÜ, TÜRK DİLİ VE EDEBİYATI ANABİLİM DALI, Türkiye
Tezin Onay Tarihi: 2019
Tezin Dili: Türkçe
Öğrenci: BÜŞRA AVŞAR
Danışman: İBRAHİM TAŞ
Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu
Özet:Kutbeddin İznikî tarafından kaleme alınmış ve ilk Türkçe ilmihâl kitabı olarak kabul edilen Anonim Bir İlmihâl Kitabı adıyla kayıtlı Mukaddime adlı eser; ilmihâl geleneğinin yanı sıra Eski Anadolu Türkçesi alanında da kıymet arz etmektedir. Bu çalışma ile Mukadime adlı eserin Eski Anadolu Türkçesi bağlamında incelenmesi, dönemin dil özelliklerinin tespit edilmesi ve yansıtılması amaçlanmıştır. Çalışmada izlenilen yöntem şöyledir: Metin ilk olarak Arap alfabesinden transkribe edilerek Latin alfabesine aktarılmıştır. İkinci olarak günümüz Türkçesine çevrilmiştir. Son olarak metnin söz varlığını ve anlam çeşitliliğini içeren bir sözlük hazırlanmış ayrıca sözlüğe gramatikal dizin de eklenmiştir. Metinden elde edilen çıkarımlara Giriş bölümünde yer verilmiştir. Metin, Türkçenin dil özellikleri bakımından en fazla değişkenlik gösteren dönemi Eski Anadolu Türkçesine aittir. Çalışma; Eski Türkçe ile şekil özellikleri bakımından ilgisini yitirmemiş kelimeleri görebilmek ve dilimize yerleşen Arapça, Farsça kökenli kelimelerin tarihî seyrini izleyebilmek açısından önem barındırmaktadır. Anahtar Kelimeler: Türk Dili, Eski Anadolu Türkçesi, ilmihâl, Kutbeddin İznikî, Mukaddime