Kutbüddin İznikî'nin Mukaddimesi'nin Topkapı nüshası (1b-50b) Giriş-metin-çeviri-sözlük

---

Tezin Türü: Yüksek Lisans

Tezin Yürütüldüğü Kurum: Bilecik Şeyh Edebali Üniversitesi, SOSYAL BİLİMLER ENSTİTÜSÜ, TÜRK DİLİ VE EDEBİYATI ANABİLİM DALI, Türkiye

Tezin Onay Tarihi: 2017

Tezin Dili: Türkçe

Öğrenci: ECEM AYDIN

Danışman: İBRAHİM TAŞ

Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu

Özet:

Türkçe Anonim İlmihâl Kitabı adıyla kaydedilen yazma, Türkçe ilk ilmihâl örneklerinden Kutbüddin İznikî'ye ait Mukaddime adlı eserin bir nüshasıdır. Bu çalışmada metnin dil özelliklerini belirlemek ve metnin ait olduğu dönemi tanımak amaçlanmıştır. Çalışmanın oluşum seyri şu şekildedir: Önce Arap harfli metin transkripsiyon alfabesiyle latin harflerine aktarıldı. Daha sonra metnin günümüz Türkçesine çevirisi yapıldı. Bu aşamada cümle yapısı ve söz varlığını korumaya özen gösterildi. Çok anlamlılık bağlamında ele alınan sözlük, gramatikal dizini de içermektedir. Metinden elde edilen bulgulara Giriş kısmında yer verilmiştir. Metin, dil özellikleri bakımından Eski Anadolu Türkçesi dönemine aittir. Bu dönemin kendi içinde de gelişim gösterdiği bilinmektedir. Bu bakımdan eseri Eski Anadolu Türkçesinin 15. yüzyıl sonu ve 16. yüzyıl başı arasına konumlandırabiliriz. Çalışma; Eski Türkçe dönemiyle organik bağlarını koparmadığını gördüğümüz şekil özellikleri ve Arapça asıllı bugün Türkçeleşmiş kelimelerin değişim sürecini izleyebilmemiz açısından önem taşımaktadır.